Przyczyny, skutki i leczenie niedożywienia

Spis Treści

Niedożywienie - przyczyny

Istnieje wiele czynników, które mogą predysponować do rozwoju niedożywienia. Wśród nich należy wymienić przede wszystkim:

• Choroby, które nasilają przemiany kataboliczne oraz zwiększają zapotrzebowanie organizmu na energię (np. choroby nowotworowe, niewydolność nerek i wątroby)
• Stany, które cechują się zaburzonym wchłanianiem składników pokarmowych (np. resekcja żołądka lub jelita cienkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna, celiakia, przewlekła biegunka)
• Zaburzenia odżywiania (anoreksja, bulimia)
• Zaburzenia neurologiczne (np. choroba Parkinsona, choroba Alzheimera)
• Trudną sytuację ekonomiczną (szczególnie dotyczy to osób starszych)
• Problemy z uzębieniem
• Powtarzające się hospitalizacje
• Ograniczoną sprawność ruchową

Skutki niedożywienia

Niedożywienie to stan bezpośrednio zagrażający zdrowiu i życiu. Charakteryzuje się on wystąpieniem objawów takich, jak:

• Brak apetytu
• Pogorszenie stanu skóry (np. suchość skóry)
• Uczucie zimna i obniżona temperatura ciała
• Problemy z koncentracją
• Przewlekłe zmęczenie i drażliwość
• Utrudnione gojenie się ran
• Obniżenie zawartości tkanki mięśniowej w organizmie i zmniejszenie siły mięśniowej
• Pogorszenie nastroju

Osoby zmagające się z niedożywieniem cechują się wyższym ryzykiem rozwoju powikłań po zabiegach operacyjnych. Dodatkowo osoby wychudzone mają słabszą odporność i obniżoną płodność. Są również bardziej podatne na rozwój niedokrwistości, niewydolności serca, zapalenia płuc, zakrzepów, osteoporozy. 

Niedożywienie - leczenie

Sposób leczenia niedożywienia jest uzależniony od jego przyczyny i stopnia. Najważniejszym czynnikiem pozwalającym na powrót do zdrowia jest wprowadzenie odpowiedniej diety. Leczenie żywieniowe polega na uzupełnieniu niedoborów składników odżywczych, w tym witamin, składników mineralnych, białka, tłuszczu, węglowodanów, a także dostarczeniu odpowiedniej porcji energii.

Niedożywienie - dieta

Wiele osób zastanawia się, jak powinna wyglądać dieta dla pacjentów, u których stwierdzono niedożywienie. Interwencja żywieniowa u osób niedożywionych najczęściej składa się z kilku poniższych elementów:

• Wprowadzenie posiłków wysokoenergetycznych o małej objętości
• Dostosowanie odpowiedniej konsystencji posiłków (np. dieta półpłynna, papkowata)
• Włączenie doustnych suplementów diety
• Zastosowanie żywienia drogą przewodu pokarmowego (np. PEG, zgłębnik nosowo-żołądkowy) lub żywienia pozajelitowego.

 Sprawdź również: Niedożywienie – definicja, objawy i rodzaje

Literatura:

1. Saunders J. i wsp.: Malnutrition: causes and consequences. Clinical Medicine (London), 2010, 10, 6, 624-627.
2. Alberda C. i wsp.: Malnutrition: etiology, consequences, and assessment of a patient at risk. Best Practice & Research. Clinical Gastroenterology, 2006, 20, 3, 419-439.
3. Kimura A. i wsp.: Malnutrition is associated with behavioral and psychiatric symptoms of dementia in older women with mild cognitive impairment and early-stage Alzheimer's Disease. Nutrients, 2019, 11, 8, 1951.
4. Rytter MJ. i wsp.: The immune system in children with malnutrition--a systematic review. PLoS One, 2014, 9, 8.