Dieta na cholesterol i nadciśnienie - najważniejsze zasady

Dieta jako terapia

Słowo „dieta” zwykle kojarzy się z wyrzeczeniami i określonym czasem jej trwania. Niekiedy dietę traktujemy ewentualnie jako uzupełnienie leczenia. Jednak zawsze myślimy o tym, że ta dieta prędzej, czy później będzie miała swój koniec i będziemy mogli wrócić do dawnych przyzwyczajeń. O diecie, mającej na celu zmniejszenie poziomu cholesterolu oraz obniżenie ciśnienia tętniczego krwi musimy pomyśleć nieco inaczej. W tym wypadku powinniśmy ją traktować raczej jako trwałą zmianę nawyków żywieniowych, ponieważ w tym przypadku dieta ta powinna nam towarzyszyć do końca życia.

Ponieważ jesteśmy przyzwyczajeni do tego, że właściwym leczeniem jest terapia farmakologiczna (czyli z wykorzystaniem leków w różnych postaciach), to pewnym zaskoczeniem może być fakt, że dieta w niektórych schorzeniach stanowi nie uzupełnienie, a równorzędną składową terapii. W większości przypadków, przed wdrożeniem farmakoterapii hipercholesterolemii oraz nadciśnienia tętniczego, zalecana jest zmiana stylu życia, której głównym elementem jest zmiana nawyków żywieniowych. Choć może trudno w to uwierzyć, to jednak zmiany te w wielu przypadkach zapobiegają stosowaniu farmakoterapii. Jest to bardzo dobra wiadomość, ponieważ zmiana nawyków żywieniowych wymaga niewielkiego wysiłku, a nie powoduje żadnych efektów ubocznych – oczywiście, poza tymi pozytywnymi.

Najważniejsze zasady diety przy hipercholesterolemii i nadciśnieniu tętniczym

1. Ogranicz spożycie tłuszczu. Zaleca się, aby maksymalnie ok. 25% zapotrzebowania energetycznego pochodziło z tłuszczów. Należy przede wszystkim ograniczyć tłuszcze nasycone, pochodzenia zwierzęcego, zastępując je tłuszczami pochodzenia roślinnego. Ilość spożywanego tłuszczu można również redukować wybierając produkty odtłuszczone (np. chudy nabiał).

2. Zredukuj ilość spożywanego mięsa. W diecie obniżającej cholesterol i ciśnienie tętnicze zaleca się, aby nie spożywać więcej niż dwóch porcji mięsa dziennie. Warto również zwrócić uwagę na to, jakie mięso spożywamy. Powinny być to przede wszystkim mięsa chude (drób, ryby). Ważny jest też sposób ich przyrządzania – powinniśmy unikać przede wszystkim smażenia.

3. Zwiększ ilość spożywanych warzyw i owoców. Dla osiągnięcia korzystnego efektu zdrowotnego, w naszej diecie powinno się znaleźć 4-5 porcji warzyw i owoców dziennie. Zapewniają one odpowiednią podaż błonnika, potasu oraz magnezu.

4. Włącz do swojej diety orzechy i migdały. Podobnie jak warzywa i owoce stanowią cenne źródło błonnika, potasu i magnezu, które pomagają w obniżeniu ciśnienia tętniczego.

5. Spożywaj produkty pełnoziarniste. Jako źródło węglowodanów złożonych wybieraj produkty zbożowe pochodzące z mąki z pełnego przemiału. Są one bogatym źródłem błonnika pokarmowego.

6. Unikaj cukrów prostych. Staraj się wyeliminować bądź przynajmniej zredukować do minimum spożywanie cukrów prostych. Znajdują się one przede wszystkim w słodzonych napojach, słodyczach, ale również w wielu produktach wysoko przetworzonych.

7. Zredukuj ilość soli kuchennej. Ważnym elementem diety osób z nadciśnieniem tętniczym jest ograniczenie spożycia soli kuchennej. Maksymalne spożycie nie powinno przekraczać 5 g soli kuchennej dziennie. Sól warto zastąpić ziołami.

8. Unikaj żywności wysoko przetworzonej. Żywność taka obfituje w tłuszcze nasycone, cukry proste oraz często zawiera duże ilości soli, a więc obecne są w niej wszystkie te składniki, których lepiej jest unikać.

Piśmiennictwo:

1. Malczewska-Malec M., Wnęk D. Dieta DASH. Portal mp.pl
2. Widecka K., Grodzicki T., Narkiewicz K., Tykarski A., Dziwura J. Zasady postępowania w nadciśnieniu tętniczym – 2011 rok. Wytyczne Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego. Nadciśnienie Tętnicze 2011; 15(2): 55-82