Szczepionka na odporność dla dzieci i dorosłych

Spis Treści

Szczepionka na odporność dla dzieci i dla osób dorosłych

Na sezon jesienno – zimowy przypada szczyt zachorowań na infekcje górnych i dolnych dróg oddechowych. Jest to spowodowane tym, że nasza odporność w tym okresie spada. W porównaniu do miesięcy letnich, częściej przebywamy w domu, nierzadko wychodzimy tylko wtedy, kiedy naprawdę musimy. To przekłada się nie tylko na zmniejszoną częstość przebywania na świeżym powietrzu, która pozytywnie wpływa na nasze zdrowie, ale również znaczne ograniczenie aktywności fizycznej. Co oczywiste, niższa jest również temperatura powietrza, przez co niekiedy możemy mieć trudności z dostosowaniem ubioru odpowiedniego do panującej temperatury.

Jesień to także czas, kiedy dzieci wracają do przedszkoli i szkół, gdzie mają kontakt z dużą ilością osób. A jak dobrze wiemy, zakażenia najłatwiej rozprzestrzeniają się w dużych skupiskach ludzi. W okresie jesienno – zimowym zmienia się także nasza dieta. Nierzadko staje się bardziej monotonna i brakuje w niej odpowiedniej ilości witamin, minerałów i składników odżywczych w odpowiednich proporcjach. Te wszystkie czynniki sprawiają, że organizm staje się bardziej predysponowany do różnych infekcji. Poza wymienionymi czynnikami na obniżenie odporności może wpływać też zanieczyszczenie środowiska, alergie, długotrwały stres, nieodpowiednia długość i jakość snu oraz palenie tytoniu.

Warto również podkreślić, że obniżeniu odporności sprzyja również częsta antybiotykoterapia. Dlatego też pamiętajmy, aby stosować antybiotyki tylko wtedy, kiedy istnieją ku temu wskazania i nigdy nie stosować ich na własną rękę.

W obecnych czasach nikt z nas nie może sobie pozwolić na częste chorowanie, a osoba dorosła z prawidłowo funkcjonującym układem odpornościowym, zapada na przeziębienie nawet 2 – 4 razy w roku. W przypadku dzieci do zachorowań dochodzi jeszcze częściej. Nic więc dziwnego, że gdy tylko skończy się lato poszukujemy sposobu, aby wzmocnić odporność naszą i naszych dzieci. Sięgamy wówczas po różne preparaty – te z apteki, jak i te przygotowane samodzielnie. Zdarza się jednak, że metody te okazują się być nieskuteczne, a my chorujemy bardzo często, nierzadko przechodząc z jednej choroby w drugą. Taki stan powinien skłonić do konsultacji z lekarzem, w celu wykluczenia, bądź stwierdzenia niedoborów odporności i/lub nieprawidłowości w funkcjonowaniu układu oddechowego.

Jeśli pomimo prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego oraz braku nieprawidłowości w funkcjonowaniu układu oddechowego, nadal walczymy z nawracającymi infekcjami dróg oddechowych, lekarz może zaproponować nam zastosowanie szczepionki na odporność. Może być ona stosowana zarówno u dorosłych, jak i u dzieci. Szczepionka stanowi preparat biologiczny, który poprzez naśladowanie naturalnego procesu infekcji w organizmie, przyczynia się do rozwoju odporności, którą można porównać do tej, która uzyskiwana jest po kontakcie z prawdziwą infekcją wywoływaną przez drobnoustrój.

Szczepionka doustna na odporność

Szczepionki zwykle kojarzą się nam z lekiem podawanym w formie iniekcji. Natomiast szczepionki na odporność występują w formie doustnej. Są one przeznaczone do stosowania zarówno u dzieci, jak i osób dorosłych. Większość z nich zalecana jest jednak dla dzieci powyżej 3. roku życia, chociaż są dostępne i takie, których stosowanie dopuszcza się po ukończeniu przez dziecko 6. miesiąca życia. Szczepionki doustne stanowią lizaty bakteryjne, czyli zabite komórki bakteryjne lub ich fragmenty (frakcje rybosomalne i składniki ścian komórkowych bakterii), poddane uprzednio chemicznej lub enzymatycznej lizie. Preparaty takie występują w formie tabletek, kapsułek lub granulatów. Głównym celem stosowania doustnych szczepionek uodparniających jest profilaktyka nawracających zakażeń dróg oddechowych u dzieci i dorosłych. Doustne szczepionki na odporność składają się z lizatów bakterii, które są najczęstszymi przyczynami infekcji dróg oddechowych.

Znajdują się w nich przede wszystkim lizaty:

• Haemophilus influenzae,
• Streptococcus pneumoniae,
• Klebsiella pneumoniae,
• Staphylococcus aureus,
• Streptococcus pyogenes,
• Streptococcus sanguinis,
• Moraxella catarrhalis.

Składy poszczególnych szczepionek różnią się między sobą dokładnym składem oraz ilością szczepów. Producenci wszystkich szczepionek podkreślają jednak, że nie zapobiegają one zapaleniu płuc, jak również nie mogą stanowić alternatywy dla leczenia przeciwzapalnego. Warto jednak podkreślić, że nie ma przeciwwskazań, aby były stosowane łącznie z kuracja antybiotykami. Najczęściej jednak stosowanie szczepionek uodparniających rozpoczyna się w okresie, kiedy infekcja nie występuje. W zależności od preparatu, stosuje się je przez 10 kolejnych dni w miesiącu przez okres 3 miesięcy lub przez 28 dni, a następnie kolejnych 28 dni po 28 – dniowej przerwie. Preparaty w formie kapsułek można rozpuszczać w wodzie lub innych płynach, dlatego też mogą być również stosowane przez osoby mające trudności z połykaniem.

Doustne szczepionki zmniejszają nawet o 30 – 40% częstość chorób takich, jak zapalenie gardła, zapalenie krtani, zapalenie migdałków, angina, zapalenie oskrzeli, zapalenie zatok, czy ucha wewnętrznego. Należy jednak pamiętać, że budowanie odporności jest procesem długotrwałym. Pobudzanie mechanizmów immunologicznych organizmu jest stopniowe. Dlatego też konieczna jest kilkumiesięczna terapia. Zastosowanie doustnej szczepionki przyczynia się także do krótszego czasu występowania objawów oraz zmniejsza konieczność stosowania antybiotyków. Pomimo, iż zastosowanie doustnej szczepionki uodparniającej nie zapobiegnie całkowicie rozwojowi infekcji, to jednak korzyści wynikające z ich stosowania, przemawiają za rozważeniem tego rodzaju terapii.

Bardzo interesujący jest fakt, że szczepionki doustne chronią nie tylko przed zakażeniami bakteryjnymi wywoływanymi przez bakterie, których lizaty obecne są w szczepionce. Zapewniają one ochronę również przed infekcjami wywoływanymi przez inne bakterie oraz wirusy, odpowiedzialne za infekcje górnych i dolnych dróg oddechowych. Wynika to z faktu, że szczepionki te pobudzają naturalne mechanizmy obronne organizmu, zwiększając odporność na zakażenia. Okazuje się więc, że dowolna cząstka drobnoustroju pobudza naturalną odporność organizmu. Szczepionki doustne prowadzą do stymulacji makrofagów oraz limfocytów B. W wyniku ich stosowania wzrasta także liczba krążących limfocytów T. Szczepionki uodparniające przyczyniają się do wzrostu wydzielania immunoglobulin przez komórki błony śluzowej dróg oddechowych.

Stosowanie doustnych szczepionek uodparniających przy braku przeciwwskazań, którymi są przede wszystkim stwierdzone niedobory odporności oraz nadwrażliwość na obecne w preparacie składniki, jest bezpieczne. Ze względu na brak badań dotyczących stosowania doustnych szczepionek u kobiet w okresie ciąży, nie zaleca się terapii preparatami w tej grupie pacjentów. Stosowanie większości preparatów w okresie karmienia piersią należy skonsultować z lekarzem.

Piśmiennictwo:

Feleszko W., Dziekiewicz M., Wąsowicz A. Immunostymulacja przy użyciu antygenów bakteryjnych – mechanizm działania i praktyka kliniczna w wirusowych zakażeniach układu oddechowego. Pediatria i Medycyna Rodzinna 2015; 11(4): 358-364
Charakterystyka Produktu Leczniczego Broncho-Vaxom
Charakterystyka Produktu Leczniczego Luivac
Charakterystyka Produktu Leczniczego Ismigen