Spis Treści
Co to jest naczyniak wątroby?
Pierwsze pytanie, kiedy zdiagnozowany zostaje naczyniak wątroby – co to jest? Jest to łagodny rodzaj nowotworu tego organu, który rozwija się, kiedy komórki sieci naczyń organizmie namnażają się nieprawidłowo. Nie powoduje on jednak przerzutów, a najczęściej cierpią na niego kobiety między 35 a 50 rokiem życia z powodu przemian hormonalnych. Nie osiąga on dużych rozmiarów, najczęściej wynoszą one około 3 cm, choć rozmiary te mogą być większe, sięgające około 10 lub nawet kilkunastu centymetrów, jeśli w miąższu wątroby pojawiają się liczne zmiany. W takiej sytuacji naczyniak w wątrobie wywołuje silny ból i określa się go jako „naczyniak olbrzymi wątroby”.
Naczyniak na prawym płacie wątroby bywa zdiagnozowany równie często co naczyniak w lewym płacie wątroby, choroba ta atakuje je w równym stopniu. Jest to zmiana naczyniowa nazywana malformacją naczyniową, która zbudowana jest z występujących w całym organizmie prawidłowych naczyń krwionośnych żylnych. Najczęściej lokalizuje się on punktowo w miąższu wątroby. Występować może on jako zmiana pojedyncza albo mnoga, czyli jednocześnie w kilku miejscach na organie.
Przyczyny powstania naczyniaka wątroby
Naczyniak wątroby przyczyny powstawania może mieć różne, poczynając od wymienionych już przemian hormonalnych w przypadku kobiet. Za główny powód jego powstania uznaje się zmiany zachodzące w organizmie wraz z upływem lat, często też określa się go mianem choroby dziedzicznej, uwarunkowanej genetycznie. Nie określono jednak jednoznacznie dokładnych przyczyn rozwoju tego schorzenia. Przyjmuje się, że ryzyko powstania tego guza zwiększa się po przebytej ciąży, wraz z korzystaniem z hormonalnej terapii zastępczej oraz przez większą ilość estrogenów.
Objawy naczyniaka wątroby
Skoro wiadomo już co to jest naczyniak na wątrobie, to jak można go rozpoznać? Stosunkowo często przebiega on praktycznie bezobjawowo, co powoduje, że może on pozostać nigdy niewykryty. Jednak czy naczyniak wątroby może boleć? Większe naczyniaki stają się jednak przyczyną rozciągnięcia torebki wątroby i w konsekwencji prowadzą do bólu. Naczyniak wątroby doprowadza też do wolniejszego przepływu krwi, którego konsekwencje stanowić może zakrzepica bądź zwapnienie. Czy naczyniak wątroby może pęknąć? Zdarza się to niezwykle rzadko, a kiedy już następuje pęknięcie, można to zaobserwować po bladości skóry, silnym bólu i gorączce, spowodowanymi krwawieniem w jamie otrzewnej. Po zaobserwowaniu tych symptomów należy udać się niezwłocznie do szpitala, albowiem konieczny będzie zabieg chirurgiczny.
Czy naczyniak wątroby jest groźny?
W większości przypadków naczyniaki wątroby są łagodne i jeśli nie przekraczają dwóch centymetrów oraz nie mają tendencji do powiększania się, nie trzeba ich nawet usuwać. Są one bardzo mocno unaczynione i chociaż operację można przeprowadzić, to jest ona wyjątkowo trudna. Mały naczyniak na wątrobie w związku z tym zazwyczaj lepiej pozostawić, gdyż nie jest on rakiem i nie może się w niego przekształcić. Nie jest to w związku z tym bardzo groźny guz, ponieważ nie spowoduje on przerzutów do innych narządów. W większości przypadków wystarczy obserwacja i systematyczne badania.
Leczenie naczyniaka wątroby
Czy można pomylić naczyniaka wątroby z nowotworem? Badanie ultrasonograficzne pozwala na potwierdzenie lub odrzucenie tezy o nowotworze. Naczyniak wątroby w USG widoczny jest ze względu na wielkość, miąższ kształt wątroby. Dla pewności wykonuje się jeszcze tomografię komputerową z kontrastem. Po uzyskaniu pewności należy się dowiedzieć jak leczyć naczyniaka wątroby. Więcej o badaniu usg wątroby przeczytać można w tym artykule: https://www.nowafarmacja.pl/blog/usg-watroby-co-wykrywa-i-jak-sie-do-niego-przygotowac.
Guz można poddać embolizacji, czyli wywołaniu martwicy poprzez zamknięcie do niego dopływu krwi. Zabieg ten umożliwiają specjalne spirale, które wprowadza się przez cewnik. Czasami można też poddać naczyniaka radioterapii – o rodzaju leczenia decyduje lekarz. Podjąć można ponadto działanie profilaktyczne, polegające na stosowaniu ostropestu plamistego.

Jaka dieta przy naczyniaku wątroby?
Zanim zdiagnozowany zostanie naczyniak wątroby, dieta może pomóc w jego uniknięciu. Tworzeniu się guzów tego rodzaju sprzyja bowiem spożywanie alkoholu, dieta bogata w zbyt dużą ilość soli, nadmiar węglowodanów i tłuste, ciężkostrawne potrawy. Wymienione czynniki obciążają wątrobę i ją osłabiają, podobnie zresztą jak palenie papierosów. Dieta w obliczu tego schorzenia musi być lekkostrawna i trzeba w niej bardzo mocno ograniczyć tłuszcze.
Co jeść przy naczyniaku wątroby? Osoby cierpiące na tę przypadłość powinny jeść pięć mniejszych objętościowo posiłków dziennie, unikając przy tym obfitych porcji, które obciążają wątrobę. Dania powinny być świeżo przyrządzone, unika się za to tych odgrzewanych. Do menu wprowadza się dużo warzyw i owoców oraz potraw gotowanych zamiast smażonych. Całkowicie należy unikać tłustych, zawiesistych sosów i dań smażonych w panierce. Konieczne jest w dodatku zrezygnowanie z jedzenia bezpośrednio przed snem, mocnej kawy i herbaty, a także alkoholu i cukrów. Trzeba pamiętać o piciu wody w dużych ilościach.
Jak szybko rośnie naczyniak wątroby?
Tempo rośnięcia tego guza jest kwestią indywidualną. U niektórych chorych zmiany są bardzo powolne i pierwsze ich objawy pojawiają się dopiero po latach. Wraz ze wzrostem zmiany nasilają się też objawy. Nie ma jednak pewności, dlaczego czasem przydarza się rosnący naczyniak wątroby, kiedy indziej bez tendencji do zmian, a czasem nawet zmniejszający się lub znikający. Trzeba też pamiętać, że sam wynik badania jest zależny od doświadczenia osoby, która je wykonuje, rodzaju aparatu i rodzaju spożytego posiłku. W związku z tym niewielkie zmiany w odczycie mogą być po prostu wynikiem różnic między badaniami.
Czy naczyniak wątroby może się wchłonąć?
Zmiany tego rodzaju mogą się wchłonąć, ale zazwyczaj tylko częściowo. Naczyniak w większości przypadków nie może samoistnie zniknąć całkowicie, a jego rozwój uzależniony jestod tego, jaki styl życia prowadzi pacjent. Niektóre z tych guzów jednak zanikają zupełnie.
Naczyniak wątroby a ciąża
Istotną kwestią jest też: naczyniak na wątrobie a ciąża. Wieści są w tym aspekcie bardzo optymistyczne, mianowicie naczyniaki na wątrobie nie stanowią żadnych przeciwwskazań do zajścia w ciążę, nie są one również podstawą do wykonania cesarskiego cięcia. Mały guz, wielkości kilku centymetrów nie jest przeszkodą w planowaniu zajścia w ciążę. Kobiety z naczyniakami olbrzymimi powinny najpierw skonsultować się z chirurgiem, ginekologiem i gastroenterologiem.
Rokowania przy naczyniaku wątroby
Rokowania uzależnione są od ilości guzów oraz od kondycji wątroby pacjenta. Najgroźniejszym dla zdrowia powikłaniem jest pęknięcie tego guza. W takiej sytuacji niezbędna jest interwencja chirurga. W wielu przypadkach rokowania są jednak bardzo optymistyczne i nie występuje poważne zagrożenie zdrowia pod warunkiem przestrzegania diety i regularnej obserwacji.
Bibliografia:
- Hartleb M.: Postępowanie diagnostyczne w wątrobowych zmianach ogniskowych. Gastroenterologia Kliniczna 2014, tom 6, nr 1, 1–15.
- Malkowski P i wsp.: Łagodne pierwotne guzy wątroby: naczyniak, ogniskowy przerost guzkowy, gruczolak – rozpoznanie i leczenie. Medical Science Review - Hepatologia. 11. 2011. 63-70.
Żaneta MichalakDietetyk, trener personalny, specjalista z zakresu ziołolecznictwa
NowaFarmacja.pl
Żaneta Michalak - dietetyk, trener personalny, specjalista z zakresu ziołolecznictwa. Członkini Stowarzyszenia Spożywo (Kraków) oraz współpracownik Fundacji Kierunek Zdrowie (Poznań). Na co dzień zajmuje się pracą z pacjentami poradni Vitalife w Poznaniu oraz pisze artykuły z zakresu dietetyki, sportu i ziołolecznictwa na portale internetowe i dla czasopism.