Łysienie złośliwe - co to jest, jakie ma przyczyny i jak je leczyć

Spis Treści

Łysienie plackowate złośliwe co to jest

Łysienie plackowate jest specyficznym zaburzeniem autoimmunologicznym, które charakteryzuje się nagłym początkiem oraz specyficznym wzorem wypadania włosów. Podstawowym objawem łysienia złośliwego jest całkowita utrata włosów na głowie. Ta choroba może rozpocząć się jako łysienie plackowate. Wypadanie włosów w początkowej fazie ma postać małych łysych plam. Z czasem rozprzestrzeniają się, aż dochodzi do całkowitej utraty włosów na głowie. Objawem towarzyszącym są kruche, łamliwe paznokcie. Choroba może wystąpić w każdym wieku, ale bardziej prawdopodobne jest, że dotknie nastolatków i młodych w wieku od 15 do 29 lat. Częściej występuje u osób z innymi chorobami autoimmunologicznymi, takimi jak nadczynność tarczycy lub cukrzyca. Mężczyźni i kobiety są dotknięci w równym stopniu. Około 5 procent dzieci z łysieniem plackowatym cierpi również na odmianę złośliwą. 

Łysienie złośliwe przyczyny

Naukowcy i lekarze nie są w stanie jednoznacznie wskazać przyczyny łysienia złośliwego. Podejrzewa się, że ten stan chorobowy jest wynikiem problemów z układem odpornościowym, którego głównym zadaniem jest ochrona przed chorobami. Ale czasami buntuje się i atakuje zdrowe tkanki. Naukowcy uważają, że układ odpornościowy błędnie identyfikuje mieszki włosowe jako zagrożenie. W konsekwencji powstaje stan zapalny i wypadanie włosów. W przeszłości za przyczynę choroby uznawano stres, ale liczne obserwacje obaliły tą teorię. Naukowcy są jednak pewni, że posiadanie określonych genów sprawia, że jesteśmy bardziej lub mniej podatni na rozwój łysienia. Około 20 procent osób z łysieniem złośliwym ma członka rodziny, który ma również ta chorobę. 

Łysienie jest rodzajem choroby skóry, dlatego lekarz rodzinny może skierować chorego do dermatologa w celu uzyskania dokładnej diagnozy. Jest to częsty stan i niektórzy lekarze mogą postawić diagnozę na podstawie samego badania wzrokowego. Lekarz może także przeprowadzić badanie fizykalne głowy, aby sprawdzić wzór wypadania włosów. Może zalecić wykonanie dodatkowych testów w celu potwierdzenia diagnozy. Jednym z takich badań jest biopsja skóry głowy, podczas której pobiera się próbkę ze skóry głowy i przesyła do laboratorium. Lekarz może również wykonać badania krwi, aby pomóc zidentyfikować chorobę autoimmunologiczną lub zaburzenia hormonalne, np. w wyniku nadczynności lub niedoczynności tarczycy.

Łysienie złośliwe leczenie

Obecnie nie ma jednej sprawdzonej metod leczenia, która byłaby odpowiednia dla wszystkich. Opcje terapeutyczne dobiera się zależności od rodzaju łysienia, wieku i stopnia wypadania włosów. Główny celem jest zablokowanie lub wyhamowanie ataku układu odpornościowego i / lub stymulowanie odrastania włosów. Może to być skuteczne, szczególnie u osób z łagodniejszymi postaciami choroby (mniej niż 50% wypadania włosów).Żaden z leków lub urządzeń powszechnie stosowanych w leczeniu nie został zatwierdzony specjalnie w tej jednostce chorobowej, zostały natomiast zarejestrowane w innych obszarach terapeutycznych. Dla tych, którzy mają więcej niż 50% wypadania włosów na skórze głowy lub innych obszarach ciała, dostępne są zarówno leki doustne, miejscowe (stosowane na skórę), jak i fototerapia.

Najczęściej stosowaną metodą jest doogniskowa iniekcja kortykosteroidów. Lek wstrzykuje się w gołe płaty skóry za pomocą małej igły. Zabieg powtarza się co około czterech do sześciu tygodni pod nadzorem lekarza dermatologa. Jeśli po iniekcji kortykosteroidów nastąpi nowy wzrost włosów, zwykle jest to widoczne w ciągu czterech tygodni. Jednak istnieje kilka znanych skutków ubocznych związanych z tego rodzaju leczeniem. Zastrzyki, podobnie jakwszystkie metody leczenia, nie zapobiegają rozwojowi nowych obszarów wypadania włosów. Pacjenci mogą odczuwać niewielki dyskomfort z powodu ukłucia igłą i mrowienia po lekach, ale zwykle po wyjściu z gabinetu dermatologa nie odczuwa się innego rodzaju dyskomfortu.

Jako drugą metodę stosuje się miejscowy roztwór minoksydylu raz lub dwa razy dziennie, aby stymulować odrastanie włosów na skórze głowy, brwiach i brodzie. Dostępne są roztwory 2% i 5%. Zwykle są skuteczne jeśli są stosowane w pojedynkę, aczkolwiek niektórzy specjaliści zalecają stosowanie ich w połączeniu z miejscowymi kortykosteroidami. Minoksydyl jest uważany za łatwy w użyciu i ma minimalne skutki uboczne. Niestety jego stosowanie nie jest skuteczne w przypadku bardzo zaawansowanej choroby.

Antralina to substancja przypominająca smołę, która jest szeroko stosowana zarówno w leczeniu łuszczycy, jak i łysienia złośliwego. Nakłada się ją na obszary ciała, skąd wypadły włosy, a następnie zmywa po krótkim czasie (zwykle po 30-60 minutach) lub w niektórych przypadkach po kilku godzinach. Jeśli terapia okaże się skuteczna, zwykle efekt jest widoczny w ciągu ośmiu do 12 tygodni. Ta forma leku może jednak podrażniać skórę i powodować jej tymczasowe brązowawe zabarwienie. Jednak niektórzy pacjenci mogą zmniejszyć te działania niepożądane, stosując antralinę przez krótsze okresy czasu.

Uważa się, że kortykosteroidy zmniejszają stan zapalny wokół mieszków włosowych. Preparaty do stosowania miejscowego są dostępne pod różnymi nazwami handlowymi, w różnych stężeniach i postaciach, np. roztwory, płyny, pianki, kremy lub maści. Badania wykazały, że podczas stosowania miejscowych sterydów zmniejsza się wypadanie włosów. Ponadto zaobserwowano poprawę odrostu o około 25% pacjentów. Sterydy miejscowe wydają się być dobrymi lekami wspomagającymi, szczególnie podczas leczenia łysienia złośliwego u dzieci. Skuteczność miejscowych kortykosteroidów jest jedynie ograniczona przez ich wchłanianiem w skórze głowy.

Difencypron (DPCP) to miejscowe leczenie zaprojektowane w celu stymulacji reakcji alergicznej, która powoduje wzrost liczby białych krwinek. Ta odpowiedź pomaga stymulować mieszki włosowe i wspomaga wzrost włosów. Terapia światłem ultrafioletowym to zabieg zwiększający krążenie krwi w mieszkach włosowych i stymulujący wzrost włosów. Niestety nawet jeśli włosy odrosną, nie ma gwarancji, że nie wypadną ponownie po zakończeniu leczenia.

Łysienie jest nieprzewidywalne. Podczas gdy niektóre osoby reagują na leczenie i odrastają włosy, istnieje również ryzyko postępu choroby do łysienia całkowitego. Można zacząć tracić włosy na innych częściach ciała, w tym na brwiach, nogach, rękach, nozdrzach i okolicy pachwiny. Dlatego wczesna interwencja i leczenie łysienia zmniejsza prawdopodobieństwo pogorszenia stanu.

Piśmiennictwo:

1. Children's hair loss.Causes and treatment. http://www.americanhairloss.org/children_hair_loss/causes_treatment.asp
2. Kyriakis KP, paltatzidou K, Kosma E, Sofouri E. Alopecia areata prevalence by gender and age. J Eur Acad Dermatol Venereol 2009;23:572-3