Kwas mlekowy - jakie posiada właściwości i zastosowanie?

Spis Treści

Kwas mlekowy co to jest

Kwas mlekowy to związek organiczny występujący powszechnie w naturze. Nazwa tego związku pochodzi od zsiadłego mleka, w którym się znajduje. Posiada charakterystyczny, ostry zapach, przez człowieka odczuwany jako nieprzyjemny. Organizm ludzki wykorzystuje ten związek w różnych przemianach biochemicznych. Odgrywa bardzo ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu komórek, tkanek i narządów.

Jego trzy główne zastosowanie w organizmie:

• jako główne źródło energii dla mitochondriów,
• jako prekursor do produkcji glukozy,
• jako cząsteczka sygnałowa.

Kwas mlekowy jest również naturalnie wytwarzany w mięśniach w warunkach niedotlenienia oraz gdy organizm jest wyczerpany intensywnym wysiłkiem fizycznym. Występuje także w żywności, takiej jak kwaśne mleko, jogurt, maślanka, kefir, kiszona kapusta, kimczi,  kiszone ogórki, pikle i napoje fermentowane.

Kwas mlekowy właściwości

Ze względu na szereg różnych właściwości kwas mlekowy jest ważnym produktem przemysłowym, który jest stosowany jako prekursor małych (glikol propylenowy) lub dużych (polimery akrylowe) związków. Te polimery są biodegradowalne, stosowane jako materiały do pakowania i etykietowania, przydatne do produkcji protez i w technologii postaci leków.

W przemyśle kosmetycznym kwas mlekowy jest wykorzystywany do produkcji wyrobów higienicznych i estetycznych ze względu na działanie nawilżające, przeciwbakteryjne i odmładzające skórę oraz do higieny jamy ustnej. Pochodne kwasu mlekowego, takie jak estry mleczanowe, są szeroko stosowane ze względu na ich właściwości higroskopijne i emulgujące. W przemyśle farmaceutycznym jest stosowany jako dodatek w syntezie leków dermatologicznych i przeciw osteoporozie.

Kwas mlekowy zastosowanie

Wiele rodzajów bakterii wytwarzających kwas mlekowy, w tym Lactobacillus, uważa się za probiotyki. Te pożyteczne bakterie wspierają zdrowy mikrobiom jelitowy, a to wiąże się z wieloma innymi korzyściami zdrowotnymi. Spożywając więcej pokarmów bogatych w kwas mlekowy, można wpłynąć pozytywnie na florę bakteryjną jelit. To z kolei może wspierać zdrowie układu pokarmowego, pomaga wyregulować wypróżnienia i wzmocnić ochronną barierę jelitową. Ponadto, ponieważ mikrobiom jelitowy odgrywa kluczową rolę w odporności, niektóre badania sugerują, że probiotyki mogą pomóc zmniejszyć stan zapalny i wspierać funkcje odpornościowe. Zdrowa pochwa musi mieć określone rodzaje bakterii Lactobacillus, które wytwarzają wysoki poziom kwasu mlekowego. Badanie wykazało, że bakterie Lactobacillus zakwaszają pochwę, co jest ważne w zapobieganiu stanowi znanemu jako bakteryjne zapalenie pochwy. Dlatego kwas mlekowy stosowany jest dopochwowo (nawet w ciąży) w postaci globulek lub tabletek dopochwowych.

Kwas mlekowy wykorzystywany jest również w kosmetyce. Peelingi chemiczne zawierające kwasy AHA, takie jak kwas mlekowy, usuwają wierzchnią warstwę martwych komórek skóry. Zwykle powierzchowne peelingi chemiczne zawierają kwas mlekowy w stężeniu 10–30%. Chociaż nazywane są peelingami, skóra nie łuszczy się zauważalnie. Zamiast tego martwe komórki skóry odchodzą od górnej warstwy skóry przy porannym oczyszczaniu rano po użyciu peelingów chemicznych. Regularne stosowanie kosmetyków z kwasem mlekowym poprawia teksturę i koloryt skóry, jej jędrność. Ponadto redukuje przebarwienia, wygładza drobne zmarszczki i oczyszcza pory.

Kwas mlekowy czy jest szkodliwy

Chociaż kwas mlekowy jest ogólnie uważany za bezpieczny i wiąże się z kilkoma korzyściami zdrowotnymi, może powodować działania niepożądane u niektórych osób. W szczególności sfermentowana żywność i probiotyki mogą tymczasowo pogorszyć problemy trawienne i być przyczyną powstania gazów i wzdęć. Niektóre badania sugerują również, że probiotyki inaczej wpływają na funkcje odpornościowe u zdrowych osób niż u osób z obniżoną odpornością. Jednak te obawy dotyczące bezpieczeństwa dotyczą przede wszystkim osób z poważnymi schorzeniami stosującymi suplementy probiotyczne – a nie tych, którzy jedzą żywność zawierającą probiotyki, taką jak sfermentowana żywność z kwasem mlekowym.
Produkty kosmetyczne zawierające kwas mlekowy są bezpieczne w użyciu, pod warunkiem, że produkt ma stężenie 10% lub mniej; ma pH 3,5 lub więcej i jest albo sformułowany tak, aby chronił skórę przed wrażliwością na słońce, albo instruuje użytkowników, aby codziennie stosowali ochronę przeciwsłoneczną. Szczególnie ważne jest, aby ludzie używali kremu przeciwsłonecznego podczas stosowania kwasu mlekowego na skórę.

Źródło

1. Gilliland SE. Health and nutritional benefits from lactic acid bacteria. FEMS Microbiol Rev. 1990 Sep;7(1-2):175-88. doi: 10.1111/j.1574-6968.1990.tb04887.x. PMID: 2271223.