Autorka:
mgr farmacji Patrycja Jakimik
NowaFarmacja.pl
Budowa i funkcje nerek
Nerki to parzysty narząd o kształcie fasolowatym, który wchodzi w skład układu moczowego. Wielkość nerki to w przybliżeniu 10-12 cm. Obie nerki położone są w tylnej części tułowia, po obu stronach kręgosłupa i znajdują się poniżej dolnej krawędzi żeber. Komórka strukturalna nerki to nefron. Nerki są jednym z najbardziej ukrwionych narządów w naszym ciele. Chociaż są stosunkowo niewielkie, to w każdej minucie przepływa przez nie ok. 1/5 krwi pompowanej przez serce.
Nerki można porównać do filtra. Ich głównym zadaniem jest oczyszczenie organizmu z tego, co nie jest mu potrzebne. Tak więc nerki są odpowiedzialne za wydalanie z organizmu nadmiaru wody oraz zbędnych i szkodliwych produktów przemiany materii. Ponadto kontrolują gospodarkę wodno-elektrolitową oraz kwasowo-zasadową organizmu. Jednym słowem, dbają o utrzymanie na stałym poziomie stężeń różnych substancji. Jednak to nie jedyna funkcja nerek. Odpowiadają one także za wydzielanie niektórych substancji, np. erytropoetyny, czy aktywnej formy witaminy D.
Co ciekawe, organizm człowieka może normalnie funkcjonować nawet wówczas, gdy tylko jedna nerka pracuje prawidłowo. Do poważnych zaburzeń dochodzi, gdy uszkodzeniu ulega ok. 75% miąższu nerek.
Najczęstsze choroby nerek i ich leczenie
Choroby nerek mogą powodować ból, dyskomfort, jak również być przyczyną objawów ogólnoustrojowych. Każda z tych chorób może mieć wpływ na prawidłowe funkcjonowanie nerek.
Jedną z częstych chorób nerek jest kamica nerkowa, której objawem jest kolka nerkowa. Podczas ataku kolki nerkowej stosuje się leki przeciwbólowe oraz rozkurczowe, a w bardziej zaawansowanych przypadkach niekiedy konieczna jest interwencja chirurgiczna. W zależności od rodzaju złogów, zalecana jest odpowiednia dieta, eliminująca składniki mogące przyczynić się do powstania kamieni. Ponadto, wspomagająco stosuje się preparaty ziołowe o działaniu moczopędnym.

Często występującą chorobą nerek jest również zapalenie nerek. W zależności od czasu trwania oraz nasilenia dolegliwości wyróżnia się zapalenie nerek o charakterze ostrym, bądź też przewlekłym. Zwykle spowodowane jest ono przez jakiś czynnik, zakłócający prawidłową czynność nerek oraz prowadzący do dysfunkcji układu odpornościowego. Czynnikiem takim może być zakażenie, choroba ogólnoustrojowa, czy też niektóre leki. W przypadku zapalenia nerek najważniejsze jest usunięcie czynnika, który wywołał stan zapalny, a więc zaprzestanie stosowania leku, bądź też leczenie choroby podstawowej. Ważnym celem leczenia jest także przywrócenie równowagi elektrolitowej i kwasowo-zasadowej organizmu. Wykorzystuje się również leki moczopędne.
W przypadku, gdy dochodzi do zakażenia nerek o etiologii bakteryjnej, w terapii stosowane są antybiotyki. Bardzo istotne jest, aby były to antybiotyki, które nie powodują działania nefrotoksycznego.
Jedną z poważniejszych chorób nerek jest przewlekła niewydolność nerek. Najczęstszą jej przyczyną są inne choroby (m.in. nefropatia cukrzycowa, nefropatia nadciśnieniowa), bądź też wrodzone lub nabyte wady nerek. Przewlekła niewydolność nerek wymaga pozostawania pod stałą kontrolą lekarza nefrologa oraz kontrolowania postępu choroby. Najlepsze wyniki daje jak najszybsze rozpoczęcie leczenia. Choroby tej jednak nie da się wyleczyć, ponieważ uszkodzone nefrony nie ulegają regeneracji. Terapia polega przede wszystkim na leczeniu choroby, która spowodowała niewydolność nerekoraz unikanieczynników, które mogą pogorszyć ich stan (np. stosowanie niektórych leków). Ważne, aby osoby z przewlekłą niewydolnością nerek konsultowały stosowanie wszystkich leków z lekarzem, również tych dostępnych bez recepty – szczególną uwagę należy zwrócić na leki przeciwbólowe. Przy zaawansowanej niewydolności nerek, gdy nie są one w stanie spełniać swojej funkcji, stosuje się dializy. Niekiedy niezbędny jest przeszczep nerki.
Po przeszczepie nerki konieczne jest stosowanie leków immunosupresyjnych, których zadaniem jest osłabienie odpowiedzi układu immunologicznego. Jest to konieczne, aby zapobiec odrzuceniu przeszczepu.
Sprawdź też: Jaka dieta przy kamicy nerkowej?
Kategoria: Leki na kamicę nerkową
Piśmiennictwo:
Król E., Rutkowski B. Przewlekła choroba nerek – klasyfikacja, epidemiologa i diagnostyka. Forum Nefrologiczne 2008; 1(1): 1-6
Swatowski A. Leczenie zachowawcze kamicy moczowej. Forum Nefrologiczne 2009; 2(3); 189-195
Zdrojewski Z., Ziętkiewicz M. Choroby nerek u ludzi w podeszłym wieku. Gerontologia Polska 2005; 13(4): 222-229