Dieta na żylaki - czym powinna się charakteryzować?

Skąd żylaki?

Najczęstszą przyczyną pojawienia się choroby żylnej są pierwotne wady budowy ściany żył i zastawek żylnych. W trakcie różnych momentów życia i działaniu różnorodnych czynników struktura żył, która genetycznie już jest uwarunkowana jako słaba, osłabia się jeszcze bardziej. Wpływają na to m. in ciąża, leki hormonalne, urazy. Żylaki mogą powstawać też wskutek ucisku, innych zmian wrodzonych, a także rozwijającej się zakrzepicy żylnej. Rozwój żylaków wiąże się z niewydolnością dużych żył i refluksem, tj. wstecznym przepływem krwi w naczyniach krwionośnych. Powstawanie tych zmian dodatkowo wzmacnia siedzący tryb życia, nadwaga/otyłość, ciężka praca fizyczna, nieodpowiednie uciskające ubrania.

Cel diety – wzmocnienie żył

Przede wszystkim dieta na żylaki ma na celu wzmocnić ściany żył, a także zapobiegać zaparciom i nadwadze/otyłości. Nierzadko osoby cierpiące na żylaki borykają się też z obrzękami i nadmiarem wody w organizmie, co nie jest związane z tym, że wypijają dużo wody, a wręcz przeciwnie. Dlatego dieta na żylaki to także odpowiednie nawodnienie, dzięki któremu metabolizm płynów w organizmie będzie bardziej wydajny i obrzęki nieco się zmniejszą.

Najbardziej skutecznym we wzmacnianiu ścian żył składnikiem diety jest witamina C. Działa ona w procesie odbudowy tkanek i gojenia się ran, przyczynia się do prawidłowego ciśnienia tętniczego krwi, a także uszczelnia ściany naczyń włosowatych – najdrobniejszych elementów żylnych. Najbogatszymi źródłami tej witaminy są: natka pietruszki, czerwona papryka, warzywa kapustne, cytrusy i soki cytrusowe. Zaleca się przy tym spożywanie owoców i warzyw głównie na surowo, ponieważ witamina C w procesie obróbki termicznej częściowo się utlenia i w gotowanym produkcie może być jej aż 50-70% mniej, niż w surowym.

Ważna w diecie na żylaki jest też witamina E. Zapobiega krzepnięciu krwi poprzez wpływ na zmniejszenie agregacji (złączania się) płytek krwi i udział w syntezie substancji przeciwdziałającym krzepnięciu krwi.

Żylaki a zaparcia – jaki jest związek?

Dieta na żylaki powinna być bogatobłonnikowa. Przeciwdziała to pojawianiu się zaparć, a dowiedziono, że powodują one wzrost ciśnienia w jamie brzusznej, co z kolei powoduje niekorzystne rozszerzenie żył. Dieta urozmaicona i bogata w produkty zawierające duże ilości błonnika opiera się przede wszystkim o owoce, warzywa, ale też strączki, otręby i płatki pełnoziarniste (np. owsiane), orzechy, pestki i nasiona.

Nawodnienie – podstawa

Woda to najważniejszy element naszej diety, wbrew pozorom. Jest potrzebna organizmowi do optymalnego funkcjonowania niemal w każdym kontekście. Woda jest budulcem każdej tkanki, enzymów, hormonów, a także środowiskiem, w którym odbywają się wszelkie procesy metaboliczne, biochemiczne. Człowiek może wytrzymać bez jedzenia wiele dni, zaś bez wody jest w stanie przeżyć tylko kilkadziesiąt godzin. Dzięki odpowiedniemu nawodnieniu można wspomóc wpływ diety na żylaki. Bowiem wypijanie wody regularnie (np. szklanka co godzina-półtorej) redukuje ryzyko wystąpienia wspomnianych wyżej zaparć. Należy pamiętać, że im więcej w diecie błonnika, tym także udział wody powinien się zwiększać, ponieważ błonnik wiąże wodę i pęcznieje w układzie pokarmowym. Gdybyśmy nie nawadniali się odpowiednio, a spożywalibyśmy duże ilości błonnika, istnieje ryzyko pogorszenia stanu zdrowia przez zwiększenie zaparcia, a nawet powstawanie czopów w jelitach. Przy żylakach najlepiej wypijać 2, a nawet 3 litry płynów na dobę.

Źródła:

Radosz Z., Ptaszyńska M.: Niefarmakologiczne sposoby leczenia żylaków kończyn dolnych u pacjentów niezakwalifikowanych do leczenia chirurgicznego. Health Prmot Phys Act 2017; 2 (3): 111-120.