Alzheimer - co to jest oraz jakie są pierwsze objawy i stadia choroby?

Spis Treści

Alzheimer co to

Alzheimer to rodzaj demencji, który wpływa na pamięć, myślenie i zachowanie. Objawy ostatecznie stają się na tyle poważne, że przeszkadzają w codziennych czynnościach. Mikroskopijne zmiany w mózgu zaczynają się na długo przed pierwszymi oznakami utraty pamięci.

Mózg ma 100 miliardów komórek nerwowych (neuronów). Każda komórka nerwowa łączy się z wieloma innymi, tworząc sieci komunikacyjne. Grupy komórek nerwowych mają specjalne zadania: niektóre są zaangażowane w myślenie, uczenie się i zapamiętywanie, a inne pomagają w widzeniu, słyszeniu i czuciu zapachów.

Sprawdź pozostałe produkty na pamięć i koncentrację

Aby wykonać swoją pracę, komórki mózgowe działają jak małe fabryki. Otrzymują zapasy, wytwarzają energię, konstruują sprzęt i pozbywają się odpadów. Komórki również przetwarzają i przechowują informacje oraz komunikują się z innymi komórkami. Utrzymanie wszystkiego w ruchu wymaga koordynacji oraz dużej ilości paliwa i tlenu. Naukowcy są przekonani, że choroba Alzheimera uniemożliwia prawidłowe funkcjonowanie części fabryki komórek. Nie są pewni, gdzie zaczyna się problem. Ale tak jak w prawdziwej fabryce, kopie zapasowe i awarie w jednym systemie powodują problemy w innych obszarach. W miarę rozprzestrzeniania się uszkodzeń komórki tracą zdolność wykonywania swojej pracy i ostatecznie umierają, powodując nieodwracalne zmiany w mózgu.

Choroba Alzheimera występuje najczęściej u osób w wieku powyżej 65 lat. Ryzyko choroby Alzheimera i innych typów demencji wzrasta wraz z wiekiem, dotykając szacunkowo 1 na 14 osób w wieku powyżej 65 lat i 1 na 6 osób w wieku powyżej 80 lat. Ale około 1 na 20 przypadków choroby Alzheimera dotyka osoby w wieku od 40 do 65 lat. Nazywa się to chorobą Alzheimera o wczesnym początku.

Pierwsze objawy Alzheimera

Początki choroby Alzheimera są bardzo mało charakterystyczne i łatwo je przeoczyć. Problemy z pamięcią są zwykle jednym z pierwszych objawów upośledzenia funkcji poznawczych związanych z chorobą Alzheimera. Niektóre osoby z problemami z pamięcią mają stan zwany łagodnymi zaburzeniami poznawczymi, w którym chorzy mają więcej problemów z pamięcią niż zwykle jak na swój wiek, ale ich objawy nie zakłócają ich codziennego życia.

Pierwsze objawy choroby Alzheimera różnią się w zależności od osoby. Dla wielu chorych, dysfunkcje niezwiązane z pamięcią, takie jak problemy ze znalezieniem odpowiednich słów, problemy ze wzrokiem / przestrzenią oraz zaburzenia rozumowania lub osądu, mogą sygnalizować bardzo wczesne stadia choroby Alzheimera. Naukowcy badają biomarkery (biologiczne oznaki choroby występujące w obrazach mózgu, płynie mózgowo-rdzeniowym i krwi), aby wykryć wczesne zmiany w mózgach osób z tą chorobą i osób o prawidłowych funkcjach poznawczych, które mogą być bardziej zagrożone chorobą Alzheimera. Badania wskazują, że takie wczesne wykrycie jest możliwe, ale potrzeba więcej badań, zanim te techniki będą mogły być rutynowo stosowane do diagnozowania choroby Alzheimera w codziennej praktyce lekarskiej.

Sprawdź też: Przyczyny alzheimera

Otępienie alzheimerowskie

Demencja to ogólny termin określający spadek zdolności umysłowych na tyle poważny, że zakłóca on codzienne życie. Alzheimer jest najczęstszą przyczyną demencji. Alzheimer to specyficzna choroba, a demencja nią nie jest. Demencja opisuje grupę objawów związanych z pogorszeniem pamięci, rozumowania lub innych umiejętności myślenia. Istnieje wiele różnych typów demencji i powoduje ją wiele chorób. Demencja mieszana to stan, w którym zmiany w mózgu występujące w więcej niż jednym typie demencji występują jednocześnie.

Choroba Alzheimera jest najczęstszą przyczyną demencji, stanowiąc 60-80% przypadków. Poznanie tych dwóch terminów i różnicy między nimi jest ważne i może dać osobom z chorobą Alzheimera lub inną odmianą demencji, ich rodzinom i opiekunom niezbędną wiedzę. Demencja typu Alzheimera jest postępującą, śmiertelną chorobą neurodegeneracyjną, charakteryzującą się pogorszeniem funkcji poznawczych i pamięci, postępującym upośledzeniem zdolności do wykonywania codziennych czynności oraz szeregiem objawów neuropsychiatrycznych.

Więcej o demencji przeczytać można w naszym artykule: https://www.nowafarmacja.pl/blog/demencja-starcza-co-to-jest-objawy-leczenie.

Przebieg choroby alzheimera - stadia alzheimera

Objawy choroby Alzheimera pogarszają się z czasem, chociaż tempo postępowania choroby jest różne. Osoba z chorobą Alzheimera żyje średnio od czterech do ośmiu lat po postawieniu diagnozy. Nie jest to jednak regułą, ponieważ obserwacje pokazują, że może żyć nawet 20 lat. Zmiany w mózgu związane z tą chorobą pojawiają się na wiele lat przed wystąpieniem jakichkolwiek objawów choroby. Ten okres, który może trwać latami, nazywany jest przedkliniczną chorobą Alzheimera.

Poniżej wymienione stadia choroby Alzheimera przedstawiają ogólne wyobrażenie o tym, jak zmieniają się zdolności po pojawieniu się objawów. Etapy podzielono na trzy kategorie: łagodna, umiarkowana i ciężka choroba Alzheimera. Należy pamiętać, że zdiagnozowanie pacjenta na określonym etapie może być trudne, ponieważ poszczególne stadia mogą się nakładać.

We wczesnym stadium choroby Alzheimera osoba może funkcjonować samodzielnie. Może nadal prowadzić samochód, pracować i uczestniczyć w życiu towarzyskim. Mimo to chorzy odnoszą wrażenie, że mają zaniki pamięci, które objawiają się zapominaniem powszechnie stosowanych słów lub lokalizacji przedmiotów codziennego użytku. Objawy nie są zbyt widoczne na tym etapie, ale rodzina i bliscy przyjaciele mogą to zauważyć. We wczesnym stadium lekarz jest w stanie zidentyfikować objawy za pomocą pewnych narzędzi diagnostycznych oraz rozpocząć leczenie choroby.

Typowe trudności występujące na wczesnym etapie choroby obejmują:

• wymyślanie odpowiedniego słowa lub nazwy;
• trudności w wykonywaniu zadań w sytuacjach towarzyskich lub zawodowych;
• zapominanie tego, co się przeczytało przed chwilą;
• częste gubienie przedmiotów lub utrata orientacji w przestrzeni
• większe niż zazwyczaj problemy z planowaniem lub organizacją;
• zapominanie o wydarzeniach;
• niemożność przypomnienia sobie informacji o sobie, takich jak adres lub numer telefonu, czy szkoła średnia lub uczelnia, do której uczęszczali.

Osoba z umiarkowaną choroba Alzheimera może nadal z pomocą bliskich uczestniczyć w codziennych czynnościach. Ważne jest, aby określić, co dana osoba może nadal robić, lub znaleźć sposoby na uproszczenie zadań. Wraz ze wzrostem zapotrzebowania na bardziej intensywną opiekę, najbliżsi mogą rozważyć możliwość skorzystania z opieki zastępczej lub ośrodka dziennego dla dorosłych, aby mieć tymczasową przerwę w opiece.

W końcowym stadium choroby objawy demencji są ciężkie. Chorzy tracą zdolność reagowania na otoczenie, prowadzenia rozmowy i ostatecznie kontrolowania ruchu. Nadal mogą wypowiadać słowa lub frazy, ale komunikowanie bólu staje się trudne. Ponieważ pamięć i zdolności poznawcze nadal się pogarszają, mogą mieć miejsce znaczące zmiany osobowości. Na tym etapie chorzy mogą wymagać całodobowej pomocy w codziennej pielęgnacji ciała, doświadczać problemów z chodzeniem, siedzeniem, a nawet połykaniu i być bardziej podatni na infekcje, zwłaszcza zapalenie płuc. Na tym etapie opiekunowie mogą chcieć skorzystać z usług, takich jak opieka hospicyjna, która koncentruje się na zapewnieniu komfortu i godności u schyłku życia.

Źródło:

1.  Weiner MW, Veitch DP. Introduction to special issue: overview of Alzheimer's Disease Neuroimaging Initiative. Alzheimers Dement 2015;11:730–733.