Spis Treści
Grzybica skóry — co to jest i jak wygląda?
Grzybica skóry, znana również jako dermatofitoza, to infekcja skóry wywołana przez grzyby dermatofity, które rozwijają się na powierzchni skóry, włosów i paznokci. Choroba ta może objawiać się różnorodnie, w zależności od miejsca zakażenia oraz rodzaju grzyba. Infekcje grzybicze skóry mogą przyjmować różne formy, w zależności od rodzaju grzyba oraz obszaru skóry, który jest dotknięty infekcją. Mogą to być plamy o różnych kształtach i wielkościach, łuszczenie się skóry, pęcherze wypełnione płynem, strupki, a nawet nadżerki i owrzodzenia.
Grzybica skóry – objawy
Objawy grzybicy skóry mogą być różnorodne i zależą od rodzaju grzyba oraz miejsca zakażenia. Niektóre z najczęstszych objawów to:
- Czerwone plamy na skórze: najczęstszym objawem grzybicy skóry są czerwone, zazwyczaj okrągłe plamy na skórze, które mogą mieć wyraźne granice.
- Łuszczenie się skóry: obszary dotknięte grzybicą skóry mogą łuszczyć się i być suche.
- Pęcherze wypełnione płynem: w niektórych przypadkach grzybica skóry może objawiać się pojawieniem się pęcherzyków wypełnionych płynem, które pękają, pozostawiając wilgotne obszary na skórze.
- Świąd: infekcja grzybicza skóry często wywołuje intensywne swędzenie, które może być bardzo uciążliwe dla osoby dotkniętej infekcją.
- Strupki i nadżerki: W zaawansowanych przypadkach grzybicy skóry mogą wystąpić strupki, nadżerki lub owrzodzenia skóry.

Grzybica skóry – przyczyny
Przyczyną grzybicy skóry są grzyby dermatofity, które zazwyczaj rozwijają się w wilgotnych, ciepłych środowiskach. Czynniki predysponujące do wystąpienia infekcji to m.in. nadmierna wilgoć, noszenie ciasnej odzieży, osłabienie odporności organizmu, stosowanie antybiotyków oraz kontakt ze zakażonymi powierzchniami. Grzybica skóry może wystąpić na różnych obszarach ciała, ale najczęściej pojawia się tam, gdzie skóra jest ciepła i wilgotna, co sprzyja rozwojowi grzybów. Popularne miejsca zakażenia to międzypalcowe przestrzenie stóp (grzybica pachwin), fałdy skórne, okolice pachowe oraz skóra głowy.
Grzybica skóry gładkiej
Grzybica skóry gładkiej może dotyczyć różnych obszarów ciała, takich jak pachwiny, okolice pod piersiami, fałdy skórne, pachwiny, czy też międzypalcowe przestrzenie stóp. Objawy mogą obejmować zaczerwienienie, pęcherze, świąd oraz łuszczenie się skóry.
Grzybica skóry — gdzie najczęściej występuje?
Grzybica skóry może wystąpić u dzieci, szczególnie w obszarach, które są podatne na wilgoć i tarcie, takich jak fałdy skórne. U dzieci objawy mogą być podobne do tych u dorosłych, ale należy zwrócić szczególną uwagę na higienę i zapobieganie rozprzestrzenianiu się infekcji.
Grzybica skóry u dziecka
Grzybica skóry może wystąpić u dzieci, szczególnie w obszarach, które są podatne na wilgoć i tarcie, takich jak fałdy skórne. U dzieci objawy mogą być podobne do tych u dorosłych, ale należy zwrócić szczególną uwagę na higienę i zapobieganie rozprzestrzenianiu się infekcji.
Grzybica skóry u niemowlaka
Niemowlęta również mogą być podatne na grzybicę skóry, szczególnie w obszarach, które są poddane działaniu wilgoci, takich jak fałdy skórne. Ważne jest zachowanie higieny i stosowanie odpowiednich środków zapobiegawczych, aby zapobiec zakażeniu skóry niemowlaka.

Grzybica skóry — jak ją wyleczyć?
W leczeniu grzybicy skóry stosuje się różnorodne substancje, które mają na celu zwalczanie infekcji grzybiczej oraz łagodzenie jej objawów.
Preparaty z grupy azoli, takie jak klotrimazol, mikonazol, ketokonazol, czy itrakonazol, są często stosowane w leczeniu grzybicy skóry. Działają one dzięki zahamowaniu wzrostu grzybów poprzez zakłócenie syntezy ergosterolu, składnika błony komórkowej grzybów.
Polieny to kolejna grupa leków. Zaliczana do niej jest m.in. amfoterycyna B, substancja mająca szerokie spektrum działania przeciwgrzybicznego. Jest stosowana głównie w leczeniu zaawansowanych przypadków grzybicy skóry.
Przykładem substancji z grupy alilamin jest terbinafina. Działa ona poprzez hamowanie biosyntezy ergosterolu, co prowadzi do uszkodzenia błony komórkowej grzybów.
Echinokandyny to leki, które hamują syntezę glukanu, głównego składnika ściany komórkowej grzybów. Przykładem echinokandyny stosowanej w leczeniu grzybicy skóry jest kaspofungina.
Czasami infekcja grzybicza skóry może być powiązana z zakażeniem bakteryjnym. W takich przypadkach może być konieczne stosowanie preparatów zawierających antybiotyki, takich jak mupirocyna czy neomycyna, aby zwalczyć bakteryjne współinfekcje i przyspieszyć proces gojenia.
W celu łagodzenia objawów grzybicy skóry, takich jak świąd, zaczerwienienie czy podrażnienie, stosuje się także preparaty łagodzące i nawilżające. Mogą to być kremy, maści lub żele zawierające substancje takie jak alantoina, pantenol, aloe vera czy wyciąg z rumianku.
W przypadku intensywnego świądu, który towarzyszy grzybicy skóry, stosuje się również środki przeciwświądowe, takie jak np. hydrokortyzon, który łagodzi swędzenie i zapobiega podrażnieniom skóry.
W przypadku zaawansowanych lub opornych przypadków grzybicy skóry, lekarz może zalecić stosowanie leków przeciwgrzybiczych w formie doustnej, takich jak flukonazol czy itrakonazol. Leki te są skuteczne w leczeniu infekcji grzybiczych na całym ciele, ale wymagają regularnego monitorowania i mogą powodować działania niepożądane.
Przed rozpoczęciem leczenia grzybicy skóry zawsze zaleca się konsultację z lekarzem dermatologiem, który może dokładnie ocenić stan skóry, postawić właściwą diagnozę i zalecić odpowiednie leczenie. W przypadku trudności w leczeniu lub występowania powikłań ważne jest również regularne monitorowanie stanu skóry podczas terapii.

Grzybica skóry — czy jest zaraźliwa?
Grzybica skóry może być zaraźliwa i łatwo przenosić się z jednej osoby na drugą poprzez bezpośredni kontakt ze zakażoną skórą, współdzielenie ręczników, odzieży czy też przyborów higienicznych. Ważne jest więc unikanie kontaktu zakażonej skóry oraz zachowanie higieny osobistej.
Czy grzybica skóry swędzi?
Grzybica skóry często powoduje swędzenie, które może być uciążliwe dla osoby dotkniętej infekcją. Świąd jest jednym z charakterystycznych objawów grzybicy skóry i może być jednym z czynników utrudniających codzienne funkcjonowanie.
Zrozumienie objawów, przyczyn i metod leczenia jest kluczowe dla skutecznego zarządzania tą chorobą oraz zapobieżenia jej rozprzestrzenianiu się. W przypadku podejrzenia grzybicy skóry zawsze warto skonsultować się z lekarzem, który może zalecić odpowiednie leczenie i środki zapobiegawcze. Jednocześnie dbanie o higienę osobistą oraz zachowanie zdrowego trybu życia może pomóc w zapobieganiu zakażeniom skóry grzybiczej.
Bibliografia:
- de Hoog S, Monod M, Dawson T, Boekhout T, Mayser P, Gräser Y. Skin Fungi from Colonization to Infection. Microbiol Spectr. 2017 Jul;5(4). doi: 10.1128/microbiolspec.FUNK-0049-2016. PMID: 28721846.
- Xing H, Wang J, Sun Y, Wang H. Recent Advances in the Allergic Cross-Reactivity between Fungi and Foods. J Zmmunol Res. 2022 Oct 7;2022:7583400. doi: 10.1155/2022/7583400. PMID: 36249419; PMCID: PMC9568318.
mgr farm. Ewelina Drelich Doktorantka Collegium Medicum w Bydgoszczy
NowaFarmacja.pl
Absolwentka farmacji na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym. Jej pasją jest bezpieczeństwo stosowania produktów leczniczych, co jest tematem pracy doktorskiej na Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Autorka licznych tekstów edukacyjnych w pismach dla farmaceutów..