Spis Treści
Co to jest kaszak
Kaszaki są bardzo powszechne. Ich przyczyna jest nieznana. Torbiel zostaje wypełniona martwą skórą, ponieważ wraz ze wzrostem skóry nie można jej zrzucić, tak jak w innych miejscach ciała. Kiedy torbiel osiąga określony rozmiar, zwykle przestaje rosnąć. Czasami torbiele naskórkowe nazywane są torbielami łojowymi. To nie jest poprawne, ponieważ zawartość dwóch rodzajów cyst jest różna. Torbiele naskórkowe wypełnione są martwymi komórkami skóry, podczas gdy prawdziwe cysty łojowe wypełnione są żółtawym, oleistym materiałem. Torbiele mogą rozwijać się u każdego w każdym wieku i mają tendencję do występowania w rodzinach.
Jak wygląda kaszak
Powierzchnia skóry (naskórka) składa się z cienkiej, ochronnej warstwy komórek, które organizm nieustannie zrzuca. Większość kaszaków naskórkowych powstaje, gdy komórki te wnikają głębiej w skórę i namnażają się, a nie złuszczają. Czasami tworzą się z powodu podrażnienia lub uszkodzenia skóry lub najbardziej powierzchownej części mieszka włosowego.
Komórki naskórka tworzą ścianki torbieli. Torbiele łojowe są wypełnione mieszanką martwych komórek skóry i keratyny, białka znajdującego się we włosach, skórze, paznokciach, gruczołach i narządach wewnętrznych. Jeśli torbiel łojowa pęknie, wycieka z niej właśnie keratyna. Wygląda jak gęsta pasta i może mieć nieprzyjemny zapach. Zainfekowane kaszaki mogą być również wypełnione ropą.
Prawie u każdego może rozwinąć się jeden lub więcej kaszaków, ale występowanie poniższych czynników zwiększa prawdopodobieństwo ich pojawienia się:
- wyjście z okresu okresu dojrzewania,
- posiadanie pewnych rzadkich zaburzeń genetycznych,
- uszkodzenie skóry.
Kaszak najczęściej na postać małego, okrągłego guzka pod skórą, zwykle na twarzy, szyi lub tułowiu. Może również występować jako maleńki zaskórnik zatykający centralny otwór torbieli. Czasami wypełniony jest żółtą, nieprzyjemnie pachnącą wydzieliną. Większość torbieli naskórkowych nie powoduje problemów ani nie wymaga leczenia.
Czy stan zapalny kaszaka jest groźny
W przypadku zaczerwienienia, obrzęku i tkliwości w okolicy kaszaka należy zgłosić się do lekarza.
Objawami, które powinny wzbudzić nasz niepokój jest także szybkie powiększanie się kaszaka, pęknięcie i występowanie silnego bólu oraz pojawienie się zmian skórnych w nietypowych miejscach np. palec u nogi. Lekarze często diagnozują torbiel po prostym badaniu fizykalnym. Jeśli zmiana jest nietypowa, specjalista może zlecić dodatkowe badania, aby wykluczyć zmiany nowotworowe.
Typowe testy diagnostyczne stosowane w przypadku kaszaków obejmują:
- skany CT, które pomogą lekarzowi wykryć nietypowe cechy i znaleźć najlepszą drogę do operacji
- ultradźwięki, które identyfikują zawartość torbieli
- biopsja, która polega na usunięciu niewielkiej ilości tkanki z torbieli w celu zbadania w laboratorium pod kątem objawów raka.
Infekcja z kaszaka może rozprzestrzenić się na otaczającą skórę. Nazywa się to cellulitem i jest to poważniejszy stan. Chory może potrzebować doustnego antybiotyku oraz nacięcia i drenażu. Można uniknąć cellulitu, natychmiast lecząc zakażone torbiele.
Sprawdź również: Jęczmień na oku - leczenie i domowe sposoby
Czy kaszak jest niebezpieczny
Kaszaki są powszechnymi grudkami lub guzkami skóry, które, jak się uważa, wynikają z zatkania mieszków włosowych lub urazu skóry. Są miękkie, białe lub żółte i łatwo przesuwają się pod skórą. Torbiele mogą pojawiać się w dowolnym miejscu na ciele, ale częściej można je znaleźć na głowie, tylnej części uszu, szyi i tułowiu. I chociaż te cysty mogą wyglądać niepokojąco, zwykle są nieszkodliwe. Niektóre zaburzenia genetyczne, takie jak zespół Gardnera, mogą predysponować do wystąpienia torbieli. Częściej występują u dorosłych niż u dzieci. Do potencjalnych powikłań torbieli naskórkowych należą:
- Zapalenie- torbiel naskórkowa może stać się delikatna i opuchnięta, nawet jeśli nie jest zakażona. Torbiel ze stanem zapalnym jest trudna do usunięcia. Lekarz prawdopodobnie w tym przypadku odsunie interwencję chirurgiczną do czasu ustąpienia stanu zapalnego;
- Pęknięcie - pęknięta torbiel często prowadzi do infekcji przypominającej czyrak, która wymaga szybkiego leczenia;
- Torbiele mogą ulec zakażeniu i być bolesne (wrzody);
- Nowotwór skóry - w bardzo rzadkich przypadkach torbiele naskórkowe mogą prowadzić do raka skóry.
Skuteczna maść na kaszaki
Istnieją domowe sposoby na usunięcie kaszaka. Najlepsze do tego są maści lub stosowanie niżej wymienionych substancji w odpowiednim rozcieńczeniu. Jedną z nich jest olejek eteryczny z drzewa herbacianego (Melaleuca alternifolia), który może pomóc w przypadku niektórych kaszaków, choć w sposób pośredni. Dane pokazują, że olejek z drzewa herbacianego ma działanie przeciwdrobnoustrojowe. Oznacza to, że zabija bakterie, wirusy, grzyby i inne patogeny, chociaż nie jest tak silny i skuteczny jak związki syntetyczne. Niektóre kaszaki są spowodowane wrastającymi włoskami. Tworzą się one, gdy mieszki włosowe nie rosną prawidłowo, co prowadzi do infekcji gruczołu łojowego. Tworzy to kieszonkę ropną, która może stać się torbielą, zwaną torbielą łojową. Jako środek przeciwdrobnoustrojowy, olejek z drzewa herbacianego może pomóc zabić infekcje bakteryjne spowodowane wrastającymi włoskami. Może zmniejszyć szanse na uzyskanie torbieli spowodowanej wrastającym włosem lub zmniejszyć jej wygląd. Podobnie jak olejek z drzewa herbacianego, działanie przeciwbakteryjne wykazuje ocet jabłkowy. Dzieje się tak dzięki zawartemu w nim kwasowi octowymi. Może nie być tak skuteczny przy mniejszej sile przeciwko niektórym rodzajom drobnoustrojów, ale nadal ważne jest, aby go rozcieńczyć przed nałożeniem na skórę.
Badania pokazują, że aloesma właściwości przeciwzapalne i przeciwbakteryjne. Może pomóc w uśmierzeniu bólu i podrażnieniu torbieli. Aloes może również spowodować zmniejszenie wymiarów kaszaka lub pozbyć się niektórych z nich wywołanych przez bakterie lub inne patogeny. W badaniach nie wykazano, aby aloes skutecznie usuwał, osuszał lub zmniejszał pojawianie się cyst. Może to być pomocne w przypadku dyskomfortu i bólu, chociaż potrzebne są dalsze badania, aby w pełni to potwierdzić.
Oczar wirginijski jest powszechnym środkiem do miejscowego mycia przy trądziku. Jednak jego działanie ściągające i wysuszające może również przynieść korzyści przy kaszakach. Możliwe, że ściągające taniny oczaru wirginijskiego mogą pomóc je zmniejszyć, podczas gdy działanie przeciwzapalne może złagodzić ból. Nadal nie ma bezpośrednich badań wykazujących, że oczar wirginijski może leczyć cysty. Jest mało prawdopodobne, że pomoże to je usunąć, chociaż może złagodzić dyskomfort.
Kaszak po wycięciu
Istnieje większe ryzyko, że kaszak może powrócić, jeśli lekarz nie był w stanie całkowicie usunąć ściany torbieli. Po wycięciu torbieli lekarz zazwyczaj zakłada szwy, aby zminimalizować widoczność powstałych blizn. Pacjenci po zabiegu mogą odczuwać tkliwość i łagodny ból, łatwy do opanowania za pomocą powszechnie dostępnych leków przeciwbólowych, takich jak paracetamol czy ibuprofren. Regularne nakładanie maści z antybiotykiem, aż rana się zagoi, minimalizuje ryzyko infekcji. Jeśli torbiel nie znajdowała się na skórze głowy, można nałożyć gazę na nacięcie chirurgiczne. Jeśli gaza przesiąknie krwią, należy mocno ucisnąć ranę i zmienić opatrunek.
Kaszak jak usunąć
Zwykle możesz zostawić kaszaki w spokoju, jeśli nie powodują dyskomfortu ani problemów kosmetycznych. Czasami jednak rosną na tyle duże, że przeszkadzają w codziennym życiu. Można je wówczas usunąć za pomocą nacięcia lub lasera. Badania sugerują, że opcja laserowa może zminimalizować blizny i nawroty – jest to dobre rozwiązanie w przypadku kaszaka na twarzy lub w innym widocznym miejscu. Tak czy inaczej, jest to prosty zabieg wykonywany w gabinecie lekarskim w znieczuleniu miejscowym.
Usuwanie torbieli łojowych jest mało inwazyjne, więc powrót do zdrowia jest dość prosty. Długość powrotu do zdrowia po usunięciu torbieli łojowych zależy od wielkości torbieli łojowej i sposobu jej usunięcia. Proces staje się bardziej skomplikowany i wydłużony, jeśli miejsce usuniętej torbieli łojowej zostanie zainfekowane. Jeśli torbiel zostanie usunięta chirurgicznie, a rana jest otwarta, gojenie się może potrwać kilka tygodni. Możesz, ale nie musisz, mieć szwy, które również będą musiały zostać usunięte.
Źródło:
- Goldstein BG, et al. Overview of benign lesions of the skin. https://www.uptodate.com/home. Accessed April 3, 2017.
- Goldsmith LA, et al., eds. Benign epithelial tumors, hamartomas and hyperplasias. In: Fitzpatrick's Dermatology in General Medicine. 8th ed. New York, N.Y.: The McGraw-Hill Companies; 2012. http://www.accessmedicine.com. Accessed April 3, 2017.
- Zajonz D, von der Höh NH, Tiemann AH, Zaage J, Brandmaier P, Tiepolt S, Heyde CE, Ghanem M. Superinfektion einer epidermalen Inklusionszyste des Oberschenkels mit Ausbildung eines Plattenepithelkarzinoms--Fallbericht einer seltenen Komplikation [Superinfected epidermal inclusion cyst of the thigh with development of squamous cell carcinoma--case report of a rare complication].
mgr farm. Ewelina DrelichDoktorantka Collegium Medicum w Bydgoszczy
NowaFarmacja.pl
Absolwentka farmacji na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym. Jej pasją jest bezpieczeństwo stosowania produktów leczniczych, co jest tematem pracy doktorskiej na Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Autorka licznych tekstów edukacyjnych w pismach dla farmaceutów..