Dieta na stłuszczenie wątroby

Spis Treści

Zalecenia dietetyczne przy stłuszczeniu wątroby

Zasadniczą kwestią związaną z dietą w stłuszczeniu wątroby jest normalizacja masy ciała. Zwykle stłuszczenie wątroby występuje u osób, które mają nadwagę lub są otyłe. Dlatego też wraz ze zmianą nawyków żywieniowych należy u tych osób wprowadzić deficyt kaloryczny – czyli zastosować dietę dostarczającą mniej kalorii, niż dany organizm potrzebuje. Nie można oczywiście stosować tutaj diet głodówkowych, które są szkodliwe nie tylko dla samej wątroby, ale dla funkcjonowania całego organizmu. Warto udać się więc najpierw do specjalisty – dietetyka, który zaproponuje odpowiednią, dobrze zbilansowaną i nie za niską kaloryczność diety. Zdrowe tempo chudnięcia to od 0,5 kg do 1 kg tygodniowo. Ponadto dieta, nawet ta odchudzająca, powinna być różnorodna – tylko wtedy mamy pewność, że dostarczamy organizmowi szeregu witamin i składników mineralnych.

Co można jeść i pić przy stłuszczeniu wątroby?

Zacznijmy od tego, co można jeść w ramach diety na stłuszczenie wątroby. Jeśli chodzi o jeden z najpopularniejszych składników menu, czyli chleb – warto wybierać graham lub pełnoziarnisty chleb razowy, ale należy obserwować swoje samopoczucie i w razie dolegliwości po zjedzeniu razowego pieczywa – należy wybierać pieczywo pszenne jasne. Na pieczywo można nakładać chude twarogi, chude mięso ryb, białka jaj, a także pasty i przetwory z chudego mięsa – najlepiej drobiowego. Jeśli mamy do czynienia z łagodnym stłuszczeniem wątroby, to jadłospis na stłuszczenie wątroby może zawierać do 3 całych jaj w tygodniu, a także niewielkie ilości półtłustego sera twarogowego albo niepełnotłustego sera typu żółtego.

Dieta dla chorych na stłuszczenie wątroby powinna zawierać łagodne przyprawy, jak natka pietruszki, koperek, kminek, majeranek czy kolendra i bazylia. Jednak dozwolone są też cebula i czosnek – w zależności od dolegliwości pacjenta. W ograniczonych ilościach można stosować ziołowe mieszanki na stłuszczenie wątroby zawierające pieprz, ziele angielskie, tymianek, curry, oregano czy słodką paprykę.

Co zatem gotować, gdy dieta na stłuszczenie wątroby jest konieczna? Przede wszystkim niezaprawiane zupy, np. jarzynową, pomidorową, krupnik. Dozwolone są zupy zaprawiane kefirem, maślanką, serwatką czy jogurtem. Do zup można dodawać w niewielkich ilościach razowe makarony, brązowy ryż, kasze różnego rodzaju oraz razowe grzanki.

Wszelkie pieczone i gotowane chude mięsa oraz ryby mogą znaleźć się w diecie dla osób ze stłuszczeniem wątroby. Dozwolone są: cielęcina, indyk, kurczak, jagnięcina, mięso królicze, chuda młoda wołowina. Z ryb zaś poleca się dorsza, doradę, solę, mintaja, szczupaka, rzadziej łososia, tuńczyka, śledzia, karpia czy makrelę.

Spośród produktów zbożowych warto wybierać te pełnoziarniste, ale podobnie jak w przypadku pieczywa – należy obserwować tolerancję pacjenta. W przypadku źródeł węglowodanów takich, jak owoce i warzywa: w przypadku owoców nie należy przekraczać dziennej ilości 250-350 gramów dziennie, ale można wybierać dowolne owoce świeże, o ile nie powodują dolegliwości. Jeśli zaś chodzi o warzywa – dozwolone są wszystkie, zarówno gotowane, jak i świeże, nie ma też w ich kwestii obostrzeń co do ilości. Jednak ich tolerancja może być bardzo różna w przypadku poszczególnych chorych i warto obserwować, jak pacjent czuje się po zjedzeniu danego produktu. Jest jeszcze jedna kwestia, o którą często pytają chorzy na stłuszczenie wątroby. Ziemniaki – jeść czy nie? Otóż gotowane ziemniaki są dozwolone, jednak najlepiej spożywać je do dwóch razy w tygodniu w postaci gotowanej lub delikatnego puree z mlekiem czy jogurtem, kefirem albo maślanką.

Co pić na stłuszczenie wątroby?

Dozwolone są: woda, bezcukrowe słabe herbaty, napary ziołowe, kawa zbożowa, a także chude napoje mleczne (niesłodzone), jak maślanka, jogurt czy kwaśne mleko. Soki owocowe można pić sporadycznie w formie rozcieńczonej. Podobnie stłuszczenie wątroby a picie kawy, wybierajmy najlepiej słabą i z dodatkiem chudego mleka.

Stłuszczenie wątroby – produkty zakazane

Produkty niedozwolone w diecie na stłuszczenie wątroby to przede wszystkim artykuły tłuste, wysoko solone, bogate w cukier, ostre i smażone. Należy wyeliminować wysoko przetworzone produkty, dania gotowe, fast food. Nie zaleca się też tłustych mięs i ich przetworów, podobnie z produktami mlecznymi – tłuste sery, śmietany nie powinny mieć miejsca w menu. Z diety należy bezwzględnie usunąć alkohol – niezależnie czy chory cierpi na alkoholowe stłuszczenie wątroby, czy odmianę niealkoholową.

Jak długo stosować odpowiednią dietę przy stłuszczeniu wątroby?

Stosowanie diety w stłuszczeniu wątroby powinno być równoległe z właściwą terapią farmakologiczną, wspomagającą wątrobę. W zależności od stanu zaawansowania choroby i stosowania się pacjenta do zaleceń – długość leczenia, czyli regeneracji miąższu wątroby może być różny. Dlatego też nie można określić jednoznacznie, ile czasu należy taką dietę stosować. Na pewno musi ona trwać co najmniej kilka tygodni, by wątroba miała szansę na regenerację. Sprawdź też, jak leczyć stłuszczenie wątroby, by połączyć odpowiednią terapię z dietą.

Przykładowy jadłospis na stłuszczenie wątroby

Poniżej prezentujemy, jak może wyglądać przykładowa dieta dla osób ze stłuszczeniem wątroby na jeden dzień:

Śniadanie: Kanapki z chleba graham z wędliną z kurczaka, plastrami pomidora i natką pietruszki
Drugie śniadanie: Koktajl jogurtowo-pomarańczowy
Obiad: Pieczona pierś indyka obłożona brokułem, ziemniakami i papryką
Podwieczorek: Mus jabłkowy z kefirem
Kolacja: Sałatka z gotowanego dorsza z ryżem brązowym i kalafiorem

Stłuszczenie wątroby to choroba, z której można wyjść za pomocą przede wszystkim odpowiedniej diety. Tylko stosowanie się do zasad tej diety pomoże komórkom wątroby w regeneracji i nie dopuści do zaawansowania choroby w kierunku marskości wątroby.

Literatura:

1. Maciejewska M. Stachowska E.: Niealkoholowe stłuszczenie wątroby (NAFLD) – epidemia XXI wieku. Postepy Hig Med Dosw (online), 2018; 72: 659-670.
2. Bukol-Krawczyk K.: Niealkoholowe stłuszczenie wątroby — leczyć czy nie leczyć?. Forum Zaburzeń Metabolicznych 2010, tom 1, nr 1, 66–72.