Oddawanie krwi - zalety, przeciwwskazania oraz skutki uboczne

Spis Treści

Czy oddawanie krwi jest zdrowe?

Niewątpliwe krwiodawstwo wiąże się z wieloma korzyściami, w tym przede wszystkim dla potencjalnych biorców krwi. Jednak czy oddanie krwi powoduje jakiekolwiek zagrożenia dla dawcy? A może wręcz odwrotnie – wpływa korzystnie na zdrowie człowieka? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w dalszej części tego artykułu.

Oddawanie krwi – przeciwwskazania

Niestety nie każdy z nas może iść na oddanie krwi. Przeciwwskazania do zostania dawcą zostały szczegółowo scharakteryzowane. Listę tych wymogów można znaleźć na stronach internetowych Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa (np. https://www.rckik.poznan.pl). Przede wszystkim trzeba być osobą zdrową, najlepiej w wieku 18-65 lat, o masie ciała minimum 50 kg. Nie można być nosicielem wirusa HIV, ani chorować w przeszłości na wirusowe zapalenie wątroby. Dodatkowo aby oddać krew musi upłynąć co najmniej 6 miesięcy od przekłucia uszu, wykonania tatuażu, czy też wykonania zabiegu operacyjnego, jeżeli takowym czynnościom byłeś poddany.

Oddawanie krwi - skutki uboczne

Krwiodawstwo jest bardzo szlachetnym czynem i wiele osób chciałoby oddawać krew, aby pomagać innym. Jednakże część osób z tego rezygnuje obawiając się skutków ubocznych. Czy są to zasadne obawy? Czy oddawanie krwi jest szkodliwe?

Oddanie krwi - skutki negatywne

Ogólnie przyjmuje się, że oddawanie krwi jest zupełnie bezpieczne. Wielokrotnie podkreśla się, że pobieraniem krwi zajmuje się wyspecjalizowany personel medyczny, który stosuje sterylny sprzęt jednorazowego użytku, co minimalizuje potencjalne zagrożenia.
W pojedynczych przypadkach oczywiście mogą wystąpić pewne działania niepożądane, spośród których można wymienić m.in.:

• Osłabienie (szczególnie podczas pierwszych upustów krwi)
• Zakażenia/infekcje
• Uszkodzenia żyły, tętnicy
• Uszkodzenia nerwów
• Uszkodzenia ścięgna
• Miejscowe reakcje alergiczne

Trzeba jednak podkreślić, że wymienione skutki uboczne występują niezwykle rzadko. Dla przykładu, we Włoszech częstość powikłań po donacji krwi ocenia się na zaledwie 0,28-0,59%. W Polsce i USA działania niepożądane występują średnio u zaledwie ok. 0,5-2% dawców krwi.
Warto też zauważyć, że dotychczas nie stwierdzono ani jednego przypadku zawału serca, udaru mózgu czy śmierci spowodowanych donacją krwi.
Naturalnym następstwem regularnego oddawania krwi jest obniżenie ustrojowych zasobów żelaza. Dlatego też należy o tym pamiętać i zadbać o to, aby w diecie znajdowały się produkty będące źródłem tego składnika.

Zatem, czy oddawanie krwi szkodzi? Nie. Nie niesie ono za sobą istotnego ryzyka powikłań i jest bezpieczne dla naszego zdrowia.

Oddawanie krwi - zalety dla organizmu

Oddawanie krwi to nie tylko szlachetny gest, który może uratować zdrowie i życie wielu osobom. To również wiele korzyści dla nas samych!

Oddawanie krwi – zalety

Oddając krew możemy liczyć się z różnymi benefitami. Są to m.in.:

• Zwolnienie z pracy lub szkoły (jeden dzień)
• Zwrot kosztów podróży do punktu krwiodawstwa
• Ulgi podatkowe
• Posiłek regeneracyjny (czekolada)
• Otrzymanie bezpłatnych wyników badań laboratoryjnych
• Zniżki na niektóre leki (przysługują zasłużonemu honorowemu dawcy krwi)

Oddawanie krwi – korzyści zdrowotne

Aktualny stan wiedzy wskazuje na to, że oddawanie krwi może również przyczyniać się do poprawy naszego zdrowia.
U niektórych osób obserwuje się zbyt wysoki poziom żelaza w organizmie. Nie tylko jego niedobór, ale również nadmiar może być niebezpieczny dla zdrowia. A warto zauważyć, że nasz ustrój nie radzi sobie zbyt dobrze z usuwaniem zbyt wysokich ilości żelaza. Pewnym rozwiązaniem dla tego typu problemu może być donacja krwi, bo jak wspomniano, przyczynia się ono do obniżenia poziomu żelaza w organizmie.

Istnieją również pewne przesłanki naukowe, które wskazują, że osoby oddające krew:

• Mają mniejsze ryzyko zawału mięśnia sercowego
• Charakteryzują się niższym ciśnieniem tętniczym krwi
• Cechują się niższym stężeniem cholesterolu całkowitego, "złego" cholesterolu LDL i triglicerydów we krwi
• Rzadziej chorują na nowotwory

Literatura

1. Hillyer K.L.:The blood donor, donation process and technical aspects of blood collection.[W]: Hillyer C.D. i wsp. (red.).: Transfusion Medicine and Hemostasis. Clinical and Laboratory Aspects. Elsevier, 2009.
2. Kulczyński B.: Żelazo w pigułce [dostęp: https://vitapedia.pl/zelazo].
3. Rosiek A., Łętowska M.: Zasady kwalifikowania kandydatów na dawców oraz dawców do oddania krwi lub jej składników. Journal of Transfusion Medicine, 2009, 2, 1, 1-13