Spis Treści
Laparoskopowe usunięcie macicy
Usunięcie macicy to zabieg, co do którego najczęstsze wskazania są następujące:
- Mięśniaki macicy (dające szereg objawów i powodujące dyskomfort w życiu pacjentki),
- Nieprawidłowe krwawienia z dróg rodnych (np. bardzo bolesne, długie, obfite miesiączki, także w wyniku endometriozy),
- Endometrioza,
- Obniżenie/wypadanie macicy,
- Polipy,
- Dysplazja szyjki macicy/nowotwór,
- Gruczolistość wewnątrzmaciczna.
Laparoskopowe usunięcie macicy to najczęstszy wybór, jeśli chodzi o metodę zastosowania histerektomii. Jest to najbezpieczniejszy obok przezpochwowego, a jednocześnie ekonomiczny sposób wykonania operacji. Pozwala na bardzo dobrą widoczność struktur poddawanych zabiegowi, a także wiąże się z małą inwazyjnością, szybkim czasem wykonania operacji, krótkim okresem pobytu w szpitalu i rekonwalescencji. Przy laparoskopowym usuwaniu macicy specjaliści podkreślają, że istnieje mniejsze ryzyko utraty dużych ilości krwi, zużycie środków przeciwbólowych także jest zniwelowane w porównaniu do innych metod usunięcia narządu. Niestety w Polsce nadal spory odsetek zabiegów wykonuje się innymi sposobami, w tym głównie drogą brzuszną, zaś laparoskopowo wykonuje się zbyt mały odsetek zabiegów i warto wprowadzać zmiany, by ta nieinwazyjna metoda była używana jak najczęściej.
Usunięcie macicy – skutki
Skutki tego niewątpliwie poważnego zabiegu zależą od wielu czynników, w tym od stanu zdrowia, wieku pacjentki, a także stopnia usunięcia narządu. Im mniejsza część macicy zostaje usunięta, a dodatkowo zachowane zostają przydatki (jajniki), tym krótszy okres rekonwalescencji i mniej skutków ubocznych zabiegu. Zdecydowanie najpoważniejszym skutkiem operacji jest utracenie zdolności pacjentki do posiadania dzieci. Usunięcie macicy, zwłaszcza jeśli chodzi o histerektomię wraz z przydatkami, powoduje też zmiany hormonalne w organizmie: dochodzi zwłaszcza do obniżenia produkcji estrogenów, co może powodować szereg objawów podobnych do symptomów cechujących menopauzę. Dodatkowo, w związku ze zmianami hormonalnymi, usunięcie macicy a przybieranie na wadze mogą się wiązać – bowiem może dochodzić do zwiększonej predyspozycji do tycia u pacjentek po histerektomii.
Usunięcie macicy może wiązać się ze zmianami psychicznymi, emocjonalnymi. U części pacjentek po histerektomii z usunięciem jajników obserwowano też zaburzenia otępienne o łagodnym charakterze.
Niektóre kobiety po zabiegu mogą odczuwać niekorzystne zmiany w sferze seksualnej – zmniejszone libido i dysfunkcje seksualne.
Choroby po usunięciu macicy
Zmiany hormonalne, zaburzenia masy ciała, a także problemy związane ze sferą emocjonalną oraz seksualną to niektóre skutki uboczne operacji. Specjaliści podkreślają też niestety, że histerektomia może zwiększać ryzyko zachorowania na choroby metaboliczne, w tym cukrzycę. Ponadto usunięcie macicy a pęcherz moczowy to częsty problem – bowiem po zabiegu może dochodzić do dolegliwości bólowych pęcherza, istnieje zwiększone ryzyko infekcji, nieprawidłowości w oddawaniu moczu (np. nietrzymanie moczu). Niektóre doniesienia mówią też o wyższym ryzyku zachorowania na depresję po operacji.
Czego nie wolno robić po usunięciu macicy?
W celu przyspieszenia procesu zdrowienia należy pamiętać o kilku zasadach po operacji:
- Nie należy dźwigać ciężkich przedmiotów, niewskazane są też mocne treningi oporowe (z obciążeniem),
- Nie zaleca się intensywnego wysiłku sportowego, np. biegania,
- Zazwyczaj poleca się kąpiel pod prysznicem, nie w wannie; należy też przez pewien czas po zabiegu unikać basenów i tym podobnych miejsc,
- Usuniecie macicy a współżycie — przez pewien okres po operacji należy unikać współżycia, konkretny czas rekonwalescencji jest indywidualny, zazwyczaj wynosi od kilku tygodni do nawet kilku miesięcy,
- Warto zniwelować narażenie na stres,
- Należy zadbać o regularne, właściwe wypróżnianie, gdyż zalegające masy kałowe mogą negatywnie wpływać na gojenie ran.
Najważniejsze jest jednak, by zawsze po inwazyjnym zabiegu przestrzegać zaleceń swojego lekarza prowadzącego.
Odszkodowanie z ZUS za usunięcie macicy
Jeśli okaże się, że histerektomia została wykonana w sytuacji, w której można było wprowadzić najpierw innego typu leczenie (a nie zostało ono wprowadzone w pierwszej kolejności) czy też dowiedziemy, że zabieg jest wynikiem błędu lekarskiego, to możemy ubiegać się o odszkodowanie z ZUS. Za usunięcie macicy można też starać się o otrzymanie renty lub orzeczenia o niepełnosprawności.
Czy usunięcie macicy jest trwałym uszczerbkiem na zdrowiu?
Kobiety, które mogły zachować macicę, a zostały poddane jej usunięciu, mogą ubiegać się o zadośćuczynienie. Bowiem taka procedura jest błędem medycznym i niewątpliwie powoduje trwały uszczerbek na zdrowiu. Jednak dowiedzenie błędu lekarskiego jest procesem bardzo trudnym i żmudnym, wymaga współpracy wielu specjalistów, biegłych, prawników. Tym niemniej, jeśli mamy przekonanie i dowody, że procedura została wykonana nieprawidłowo, to możemy ubiegać się o finansowe odszkodowanie.
Bibliografia:
- Stojko R. i wsp.: Rekomendacje PTGiG dotyczące usunięcia macicy drogą pochwową i laparoskopową. Ginekologia i Perinatologia Praktyczna 2022, 7, 3: 166-176.
- https://ratownikmed.pl/odszkodowanie-z-zus-za-usuniecie-macicy/ (dostęp dn. 3.02.2024 r.)
- Parker W. H.: Histerektomia z obustronnym usunięciem przydatków: w poszukiwaniu równowagi między ryzykiem a korzyściami. Wybór kandydatek i monitorowanie wyników leczenia. Ginekologia Po Dyplomie 2011.
dr Bartek Kulczyński Dyplomowany Dietetyk, absolwent Wydziału Nauk o Żywności i Żywieniu
NowaFarmacja.pl
Od 2018 roku wykładowca na Uniwersytecie Przyrodniczym w Poznaniu. Aktualnie prowadzi największy kanał YouTube w Polsce o zdrowiu "dr Bartek Kulczyński". Jako dietetyk z wykształcenia, specjalizuje się w dietoterapii chorób sercowo-naczyniowych – miażdżycy, podwyższonego poziomu cholesterolu we krwi i nadciśnienia tętniczego krwi. Autor kilkudziesięciu publikacji naukowych o zasięgu krajowym i zagranicznym. Swoją wiedzę aktualizuje i poszerza poprzez uczestnictwo w licznych szkoleniach i konferencjach naukowych. Przez wiele lat był członkiem Polskiego Towarzystwa Dietetyków, Polskiego Towarzystwa Nauk Żywieniowych i Polskiego Towarzystwa Badań nad Miażdżycą. Prywatnie pasjonat wypraw rowerowych i spływów kajakowych. Na blogu Apteki Nowa Farmacja dzieli się zgromadzoną przez siebie wiedzą pisząc artykuły na temat m.in. odpowiedniego żywienia.